do góry
Pobieranie danych...

Wideoakademia księgowych i biur rachunkowych

drukuj pomniejsz czcionkę pomniejsz czcionkę powiększ czcionkę

Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń 22/2014, data dodania: 06.11.2014

Artykuł aktualny na dzień 23-09-2017*

*Zmieniła się podstawa prawna ale zmiana nie wpływa na aktualność porady

Przystąpienie komandytariusza do spółki komandytowej a obowiązek ubezpieczeń

Komandytariusz staje się wspólnikiem spółki z chwilą przystąpienia do niej i od tego momentu podejmuje prowadzenie pozarolniczej działalności w rozumieniu ustawy systemowej. W związku z tym obowiązek podlegania przez niego ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu powstaje w dniu przystąpienia do spółki, a nie z dniem wpisania do KRS.

Wspólnik spółki komandytowej (komandytariusz) jest uważany za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność. Podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia jej zaprzestania, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Natomiast do ubezpieczenia chorobowego wspólnik spółki komandytowej może przystąpić dobrowolnie, na swój wniosek (art. 11 ust. 2 ustawy systemowej). Komandytariusz podlega obowiązkowo ubezpieczeniu zdrowotnemu (art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy zdrowotnej).

Kiedy powstaje obowiązek ubezpieczeń

Komandytariusz podlega ubezpieczeniom od dnia przystąpienia do spółki (uzyskania statusu wspólnika), a nie od dnia wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego. Takie stanowisko potwierdza dotychczasowe orzecznictwo sądów.

Wybrane orzecznictwo sądów

Sygnatura wyroku sądowego

Teza orzeczenia

1

2

Wyrok SN z 7 marca 2012 r. (II UK 18/12, OSNP 2013/5–6/60)

Komandytariusz przystępujący do spółki komandytowej podlega ubezpieczeniom społecznym od dnia przystąpienia do tej spółki, a nie z dniem wpisania do rejestru przedsiębiorców”. (...) Spółka komandytowa ma na celu prowadzenie przedsiębiorstwa pod własną firmą (art. 102 k.s.h.), zaś przez umowę spółki komandytowej wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu przez wniesienie wkładów oraz, jeżeli umowa albo statut spółki tak stanowi, przez współdziałanie w inny określony sposób (art. 3 k.s.h.). Przyjęcie na siebie tego zobowiązania następuje w dniu przystąpienia do spółki, w której określa się wkład wnoszony przez nowego komandytariusza i jego wartość (art. 105 pkt 4 k.s.h.), co ma z kolei bezpośredni wpływ na jego udział w zyskach (art. 123 § 1 k.s.h.). Od tego momentu komandytariusz uczestniczy w przedsięwzięciu gospodarczym, jakim jest prowadzenie przedsiębiorstwa w formie spółki komandytowej i staje się podmiotem praw i obowiązków w stosunkach wewnętrznych spółki. Stąd też za trafny uznać należy pogląd, że komandytariusz staje się wspólnikiem już od chwili przystąpienia do spółki komandytowej, natomiast odpowiada za jej zobowiązania istniejące w chwili wpisania go do rejestru i od dnia wpisania (...).

Wyrok SN z 7 stycznia 2013 r. (II UK 144/12)

Data podpisania aktu notarialnego o przystąpieniu do spółki komandytowej jest terminem, od którego należy opłacać obowiązkowe składki na ubezpieczenie społeczne. (...) Skoro działalność komandytariusza (wspólnika pasywnego) przejawia się w uczestnictwie w spółce komandytowej poprzez wniesienie wkładów i udział w zyskach spółki, to jej początek wiąże się z aktem przystąpienia do spółki, a nie ze wpisem do rejestru przedsiębiorców. To z uprzedniego nabycia statusu wspólnika wynika jego odpowiedzialność za zobowiązania spółki, a nie odwrotnie (...).

Wyrok SA z 26 lutego 2014 r. (III AUa 789/13)

Z dniem przystąpienia do spółki komandytariusz, na gruncie przepisów ustawy z 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych – art. 8 ust. 6 pkt 4 – jest uważany za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność, co rodzi – na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 5 tej ustawy podleganie obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. (...) komandytariusz staje się wspólnikiem zarejestrowanej spółki komandytowej już od daty notarialnego przystąpienia do spółki (...).

PRZYKŁAD

Andrzej P. 14 listopada 2014 r. przystąpił do spółki komandytowej na mocy aktu notarialnego jako komandytariusz. Wpisu do KRS dokonano 4 grudnia 2014 r. W tej sytuacji komandytariusz będzie podlegał obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym od 14 listopada br., kiedy uzyskał status wspólnika spółki, a nie od 4 grudnia br.

Zgłoszenie do ubezpieczeń

Każdy ze wspólników spółki komandytowej jest płatnikiem składek na własne ubezpieczenia. Spółka jest tylko płatnikiem składek za osoby świadczące pracę w tej spółce. Oznacza to, że każdy ze wspólników jest zobowiązany złożyć w ZUS druk ZUS ZFA, a następnie ZUS ZUA – zgłoszenie do ubezpieczeń, w terminie 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczeń, z kodem tytułu ubezpieczeń 05 43 xx.

Wzór prawidłowo wypełnionego druku ZUS ZUA

infoRgrafika

infoRgrafika

Podstawa wymiaru składek

Osoba prowadząca pozarolniczą działalność inną niż gospodarcza, np. wspólnik spółki jawnej, komandytowej, partnerskiej, nie może opłacać składek na ubezpieczenia społeczne od obniżonej podstawy wymiaru na tzw. preferencyjnych warunkach. Dla tej osoby podstawą wymiaru składek na:

● ubezpieczenia społeczne oraz FP – jest kwota deklarowana, nie niższa niż kwota 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek, ogłoszonego w trybie art. 19 ust. 10 na dany rok kalendarzowy; w 2014 r. jest to kwota 2247,60 zł (art. 18 ust. 8 ustawy systemowej),

● ubezpieczenie zdrowotne – jest kwota deklarowana nie niższa niż kwota 75% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale poprzedniego roku, włącznie z wypłatami z zysku; w 2014 r. jest to kwota 3004,48 zł (art. 81 ust. 2 ustawy zdrowotnej).

Podstawa wymiaru składek zarówno na ubezpieczenia społeczne, jak i na ubezpieczenie zdrowotne obowiązuje od 1 stycznia do 31 grudnia danego roku.

Odpowiedzi na pytania Czytelników

Czy komandytariusz, który przystąpił do spółki komandytowej, podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym z tego tytułu, jeżeli jest jednocześnie zatrudniony na podstawie umowy zlecenia w innej spółce? Miesięczne wynagrodzenie tej osoby z umowy zlecenia wynosi 2000 zł.

W tej sytuacji komandytariusz będzie objęty obowiązkowo ubezpieczeniami z tego tytułu, który powstał najwcześniej. Może on jednak dobrowolnie, na swój wniosek, być objęty ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi także z pozostałych, wszystkich lub wybranych tytułów albo zmienić tytuł ubezpieczeń (art. 9 ust. 2 ustawy systemowej). Nie ma przy tym znaczenia kwota wynagrodzenia, jaką otrzyma z umowy zlecenia, gdyż wspólnik spółki komandytowej jest osobą prowadzącą pozarolniczą działalność inną niż działalność gospodarcza.

PODSTAWA PRAWNA:

● art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 8 ust. 6 pkt 4, art. 9 ust. 2, art. 11 ust. 2, art. 12 ust. 1, art. 13 pkt 4, art. 18 ust. 8 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych – j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 1442; ost.zm. Dz.U. z 2014 r., poz. 1161

● art. 66 ust. 1 pkt 1c, art. 81 ust. 2, art. 82 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych – j.t. Dz.U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027; ost.zm. Dz.U. z 2014 r., poz. 1188

● załączniki nr 1, 7 i 18 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 23 października 2009 r. w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatnika, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących, zgłoszeń danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze oraz innych dokumentów – Dz.U. Nr 186, poz. 1444; ost.zm. Dz.U. z 2013 r., poz. 1101

Małgorzata Kozłowska

radca prawny, od 10 lat zajmuje się prawem ubezpieczeń społecznych, autorka licznych publikacji z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń, specjalizuje się m.in. w problematyce koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w UE, były wieloletni pracownik ZUS